Provaly: windwatergemalen Vleteren & Alveringem
PROVALY wil de veerkracht van het grensoverschrijdend IJzerbekken en haar inwoners bevorderen in het licht van de klimaatuitdagingen. De belangrijkste doelstellingen zijn:
PROVALY loopt van 1 oktober 2025 tot en met 31 maart 2029. Het project beschikt over een totaal budget van €4.390.670, waarvan 60%(€ 2.634.402) wordt gefinancierd via het EFRO binnen het Interreg-programma.
Project Zuidijzerpolder: adaptieve maatregel vernieuwen windwatergemalen Vleteren & Alveringem
Tijdens de ruilverkaveling Stavele (1983-…) werden langsheen de Poperingevaart (1) en de Heidebeek (4) windgemalen geplaatst. De 5 gemalen bleken noodzakelijk om de graslanden te blijven cultiveren na de peilverhoging van de IJzer in de jaren ‘70. Het actueel streefpeil bedraagt 3,14m TAW. Het streefpeil werd rond 1975 met 16cm verhoogd (Zwaenepoel, 2011). De verhoging kwam de scheepvaart en de drinkwatervoorziening (waterproductiecentrum De Blankaart) ten goede.
De peilwijziging had een directe impact op de broeken van de IJzervallei. De ontwateringswerken van de ruilverkavelingen van Beveren en Stavele kwamen mede door de verslechterde gravitaire ontwatering van de broeken tot stand. Langsheen de Poperingevaart en Heidebeek werden dijklichamen aangelegd (8,91 km op maaiveldhoogte 5m TAW). Om de achterliggende broeken te ontwateren werden terugslagkleppen en vijf windgemalen geplaatst (Nationale Landmaatschappij, 1983). Na realisatie van de ruilverkaveling werden de windgemalen en terugslagkleppen overgedragen aan de Zuidijzerpolder.
De Zuidijzerpolder vernieuwt de 5 bestaande gemalen, waarbij 1 windwatergemaal ook omgekeerd water kan capteren naar de polder in functie van extra waterbuffering en klimaatadaptieve sturing.
